رفتن به محتوای اصلی
مقاله تخصصی

چرا توان پنل خورشیدی کاهش می‌یابد؟ دما، PID، LID و افت سالانه

تفاوت اثر دمای لحظه‌ای، LID، PID و تخریب بلندمدت ماژول PV را توضیح می‌دهیم و نشان می‌دهیم هرکدام چگونه در دیتاشیت و پایش دیده می‌شوند.

بازدید: ۲۸ تاریخ انتشار: ۴ دقیقه مطالعه دقیقه

چک‌لیست کاربردی برای تصمیم یا اجرای پروژه

پیش از استفاده از نکات مقاله «چرا توان پنل خورشیدی کاهش می‌یابد؟ دما، PID، LID و افت سالانه»، شرایط محل، محدودیت تجهیزات و داده‌های اندازه‌گیری را از حدس و نمونه‌های آموزشی جدا کنید. موارد زیر باید در گزارش بررسی یا استعلام مجری قابل ردیابی باشند.
  • موضوع «اثر دما؛ افت لحظه‌ای توان» را با وضعیت و داده‌های پروژه موردنظر تطبیق دهید؛ نتیجه را ثبت و با گزینه جایگزین مقایسه کنید.
  • موضوع «LID؛ افت اولیه وابسته به نور» را با وضعیت و داده‌های پروژه موردنظر تطبیق دهید؛ نتیجه را ثبت و با گزینه جایگزین مقایسه کنید.
  • موضوع «PID؛ تخریب القاشده با پتانسیل» را با وضعیت و داده‌های پروژه موردنظر تطبیق دهید؛ نتیجه را ثبت و با گزینه جایگزین مقایسه کنید.
  • موضوع «افت سالانه یا Degradation Rate چیست؟» را با وضعیت و داده‌های پروژه موردنظر تطبیق دهید؛ نتیجه را ثبت و با گزینه جایگزین مقایسه کنید.

پرسش‌های پرتکرار هنگام استفاده از این مقاله

در «اثر دما؛ افت لحظه‌ای توان» هنگام بررسی چرا توان پنل خورشیدی کاهش می‌یابد؟ دما، PID، LID و افت سالانه به چه موضوعی توجه کنیم؟

سلول سیلیکونی با گرم‌شدن معمولاً اندکی جریان بیشتر اما کاهش بزرگ‌تری در ولتاژ دارد، بنابراین Pmax کم می‌شود. دیتاشیت ماژول ضریب دمایی توان را معمولاً به درصد بر درجه سلسیوس نسبت به شرایط مرجع بیان می‌کند. این اثر با سردشدن ماژول برمی‌گردد و به‌خودی‌خود degradation دائمی نیست، هرچند دمای بالا می‌تواند فرایندهای پیرشدگی مواد را نیز تسریع…

در «LID؛ افت اولیه وابسته به نور» هنگام بررسی چرا توان پنل خورشیدی کاهش می‌یابد؟ دما، PID، LID و افت سالانه به چه موضوعی توجه کنیم؟

Light-Induced Degradation به افتی گفته می‌شود که پس از قرارگیری بعضی سلول‌های سیلیکونی در نور ایجاد می‌شود. یکی از سازوکارهای شناخته‌شده در سیلیکون p-type Czochralski به کمپلکس‌های بور–اکسیژن مربوط است. فناوری سلول و فرآیندهای تثبیت/Regeneration سازنده تعیین می‌کنند LID واقعی محصول چقدر باشد؛ بنابراین باید عدد دیتاشیت یا شرایط ضمانت همان…

در «PID؛ تخریب القاشده با پتانسیل» هنگام بررسی چرا توان پنل خورشیدی کاهش می‌یابد؟ دما، PID، LID و افت سالانه به چه موضوعی توجه کنیم؟

Potential-Induced Degradation در شرایطی رخ می‌دهد که اختلاف پتانسیل بالایی میان مدار سلول و بخش‌های زمین‌شده ماژول/سازه وجود داشته باشد و مسیرهای نشتی یونی یا الکتریکی ایجاد شوند. دما، رطوبت، مواد encapsulant و شیشه، توپولوژی زمین و ولتاژ رشته بر ریسک اثر می‌گذارند. سازندگان از آزمون‌های PID و طراحی مواد برای کاهش حساسیت استفاده می‌کنند.

  • افت توان ناشی از دمای بالا با «تخریب دائمی سالانه» یک چیز نیست؛ اثر دما عمدتاً آنی و برگشت‌پذیر است، در حالی‌که degradation تغییر پایدار در طول زمان است.
  • LID می‌تواند در ابتدای قرارگیری بعضی سلول‌های سیلیکونی در نور رخ دهد؛ شدت آن به فناوری سلول و فرآیند ساخت وابسته است.
  • PID به اختلاف پتانسیل بالا، معماری ماژول، رطوبت/دما و مواد وابسته است و می‌تواند افت قابل توجه ایجاد کند؛ همه ماژول‌ها رفتار یکسان ندارند.
  • نرخ تخریب را نباید با یک عدد عمومی برای همه پروژه‌ها فرض کرد؛ داده سازنده، فناوری و پایش میدانی مهم‌اند.
وقتی تولید پنل کمتر از نام‌پلاک دیده می‌شود، چهار پدیده متفاوت اغلب با هم اشتباه می‌شوند: گرمای لحظه‌ای سلول، افت اولیه نورمحور، تخریب ناشی از ولتاژ سیستم و پیرشدگی بلندمدت. جداکردن این‌ها برای تحلیل درست ضمانت، مدل مالی و عیب‌یابی ضروری است.

اثر دما؛ افت لحظه‌ای توان

سلول سیلیکونی با گرم‌شدن معمولاً اندکی جریان بیشتر اما کاهش بزرگ‌تری در ولتاژ دارد، بنابراین Pmax کم می‌شود. دیتاشیت ماژول ضریب دمایی توان را معمولاً به درصد بر درجه سلسیوس نسبت به شرایط مرجع بیان می‌کند. این اثر با سردشدن ماژول برمی‌گردد و به‌خودی‌خود degradation دائمی نیست، هرچند دمای بالا می‌تواند فرایندهای پیرشدگی مواد را نیز تسریع کند.

LID؛ افت اولیه وابسته به نور

Light-Induced Degradation به افتی گفته می‌شود که پس از قرارگیری بعضی سلول‌های سیلیکونی در نور ایجاد می‌شود. یکی از سازوکارهای شناخته‌شده در سیلیکون p-type Czochralski به کمپلکس‌های بور–اکسیژن مربوط است. فناوری سلول و فرآیندهای تثبیت/Regeneration سازنده تعیین می‌کنند LID واقعی محصول چقدر باشد؛ بنابراین باید عدد دیتاشیت یا شرایط ضمانت همان ماژول را مبنا قرار داد.

PID؛ تخریب القاشده با پتانسیل

Potential-Induced Degradation در شرایطی رخ می‌دهد که اختلاف پتانسیل بالایی میان مدار سلول و بخش‌های زمین‌شده ماژول/سازه وجود داشته باشد و مسیرهای نشتی یونی یا الکتریکی ایجاد شوند. دما، رطوبت، مواد encapsulant و شیشه، توپولوژی زمین و ولتاژ رشته بر ریسک اثر می‌گذارند. سازندگان از آزمون‌های PID و طراحی مواد برای کاهش حساسیت استفاده می‌کنند.

افت سالانه یا Degradation Rate چیست؟

ماژول در طول سال‌ها تحت UV، چرخه حرارتی، رطوبت، تنش مکانیکی و واکنش‌های مواد پیر می‌شود. مطالعات میدانی بزرگ نشان می‌دهند بسیاری از ماژول‌ها آهسته تخریب می‌شوند، اما نرخ دقیق به فناوری، اقلیم، کیفیت ساخت و روش محاسبه وابسته است. عدد ۰٫۵ یا ۰٫۷ درصد در سال ممکن است برای برخی مدل‌های مالی استفاده شود، اما جای داده ضمانت و ارزیابی پروژه واقعی را نمی‌گیرد.

چه سازوکارهای دیگری توان را کم می‌کنند؟

  • ترک سلول و قطع‌شدن بخش‌هایی از مسیر جریان.
  • خوردگی اتصالات و افزایش مقاومت سری.
  • Delamination و نفوذ رطوبت در لایه‌های ماژول.
  • تغییر خواص encapsulant و زردشدگی یا افت عبور نور.
  • Hot spot و تنش حرارتی موضعی ناشی از mismatch یا خرابی.
  • خرابی junction box، کانکتور یا دیود بای‌پس که در سطح ماژول خود را نشان می‌دهد.

ضریب دما را چگونه روی توان اعمال کنیم؟

اگر ضریب دمایی Pmax ماژول منفی باشد، افزایش دمای سلول نسبت به دمای مرجع، توان قابل دسترس را متناسب با آن کاهش می‌دهد. نکته این است که دمای سلول با دمای هوای محیط برابر نیست؛ تابش، باد، نوع نصب و فاصله پشت پنل روی دمای عملیاتی اثر دارند. برای تخمین انرژی سالانه باید مدل دمای ماژول با داده هواشناسی ترکیب شود.

پایش چه کمکی می‌کند؟

برای برآورد degradation واقعی، تولید باید نسبت به تابش، دما و دسترس‌پذیری نرمال شود. مقایسه ساده kWh امسال و پارسال ممکن است تغییر آب‌وهوا را با تخریب اشتباه بگیرد. ابزارهای تحلیل عملکرد از داده I–V، PR یا مدل انتظار استفاده می‌کنند تا روند بلندمدت از نوسانات فصلی جدا شود.

در خرید پنل چه چیزهایی را بررسی کنیم؟

  • ضریب دمایی Pmax، Voc و Isc و شرایط مرجع آن‌ها.
  • ضمانت توان سال اول و شیب افت تضمین‌شده سال‌های بعد.
  • گواهی‌ها یا گزارش‌های آزمون مربوط به PID و پایداری فناوری.
  • نوع سلول و اطلاعات سازنده درباره LID/LeTID در صورت مرتبط بودن.
  • شرایطی که ضمانت در آن معتبر است؛ نصب، ولتاژ سیستم و محیط خورنده می‌توانند محدودیت ایجاد کنند.
برای انتخاب محصول از دید دیتاشیت و ضمانت، راهنمای انتخاب پنل را ببینید. اگر سامانه نصب‌شده افت تولید دارد، راهنمای عیب‌یابی افت عملکرد مسیر تشخیص را از آلودگی و سایه تا خرابی الکتریکی تفکیک می‌کند.

جمع‌بندی

دما، LID، PID و degradation بلندمدت چهار مفهوم جدا هستند. دما توان لحظه‌ای را تغییر می‌دهد؛ LID افت اولیه وابسته به نور در برخی فناوری‌هاست؛ PID با تنش پتانسیل و محیط مرتبط است؛ و degradation روند پیرشدگی در سال‌هاست. تحلیل درست باید هرکدام را با داده و سازوکار خودش بسنجد، نه اینکه همه افت‌ها را با یک درصد سالانه توضیح دهد.

منابع

  1. Solar Photovoltaic Performance and Efficiency Basics — U.S. Department of Energy
  2. Photovoltaic Lifetime Project — NREL
  3. Photovoltaics Research and Development 2 — Light Induced Degradation project — U.S. Department of Energy
  4. Elucidating PID Degradation Mechanisms — NREL Research Hub

دیدگاه‌ها

0 دیدگاه تأییدشده

به این مطلب امتیاز دهید

هنوز امتیازی ثبت نشده است.

امتیاز خود را انتخاب کنید

هنوز دیدگاه ای ثبت نشده است.