رفتن به محتوای اصلی
مقاله تخصصی

انتخاب پنل خورشیدی برای مناطق ساحلی و دامداری؛ خوردگی نمکی و آمونیاکی

آزمون‌های IEC 61701 و IEC 62716 برای سنجش دوام پنل در محیط‌های حاوی نمک و آمونیاک و اصول طراحی کابل، اتصالات و سازه بررسی می‌شوند.

بازدید: ۵ تاریخ انتشار: ۶ دقیقه مطالعه دقیقه

خلاصه فنی

آزمون‌های IEC 61701 و IEC 62716 برای سنجش دوام پنل در محیط‌های حاوی نمک و آمونیاک و اصول طراحی کابل، اتصالات و سازه بررسی می‌شوند.

چرا اقلیم خورنده بر انتخاب پنل اثر می‌گذارد؟

در منطقه ساحلی، آئروسل نمکی و رطوبت می‌توانند روی سطح شیشه، قاب، اتصالات فلزی و قطعات الکتریکی بنشینند. در دامداری و مرغداری، بخار و ترکیبات آمونیاکی ناشی از فضولات در محیط‌های مرطوب ممکن است به مواد و آب‌بندی‌ها آسیب بزنند. مسئله فقط افت تولید ناشی از کثیفی پنل نیست؛ خوردگی تماس الکتریکی و اجزای مکانیکی می‌تواند مقاومت اتصال، هزینه تعمیر و ریسک ایمنی را افزایش دهد.
دو نیروگاه با تابش و دمای یکسان ممکن است به‌دلیل جهت باد، فاصله از دریا، تهویه محل، ارتفاع از زمین و غلظت واقعی آلاینده‌ها شرایط متفاوتی داشته باشند. انتخاب مناسب نیازمند توصیف محیط و بررسی مدارک آزمون همان مدل دقیق ماژول است؛ اعلام کلی «پنل ضدنمک» بدون سند آزمون کافی نیست.

IEC 61701 دقیقاً چه چیزی را می‌سنجد؟

استاندارد IEC 61701:2020 توالی‌هایی از آزمون مه نمکی را برای بررسی مقاومت ماژول‌های فتوولتائیک در برابر شرایط خورنده مبتنی بر نمک ارائه می‌کند. نسخه ۲۰۲۰ با آزمون‌های IEC 61215، IEC 61730 و روش‌های محیطی هماهنگ است. نتیجه مناسب این آزمون نشانه‌ای از تاب‌آوری طراحی ماژول در شرایط تعریف‌شده آزمایشگاهی است، نه تضمین بدون قید خرابی صفر در هر ساحل.
در برگه آزمون باید شماره و ویرایش استاندارد، روش یا شدت مواجهه، مدل ماژول، تاریخ، آزمایشگاه، نتایج بازرسی و تغییر ویژگی‌های الکتریکی دیده شود. دو گزارش که با توالی یا شدت مواجهه متفاوت اجرا شده‌اند مستقیماً قابل رتبه‌بندی عددی نیستند.

IEC 62716 و ریسک آمونیاک در کشاورزی

IEC 62716 آزمون خوردگی آمونیاکی ماژول خورشیدی را تشریح می‌کند. کاربرد آن به‌خصوص در نزدیکی سالن‌های دام و طیور، فضاهای پررطوبت و محیط‌هایی با احتمال مواجهه شیمیایی اهمیت دارد. این آزمون نیز از مجموعه آزمون‌های مشخص برای بررسی پیامدهای شرایط آمونیاکی روی عملکرد پنل استفاده می‌کند.
یک پنل ممکن است در آزمون مه نمکی پذیرفته شود ولی آزمون آمونیاکی مستقل نداشته باشد؛ وجود یکی جای دیگری را پر نمی‌کند. برای پروژه نزدیک واحد دامداری، بهتر است قرارداد خرید شماره مدل، نسخه گزارش و نوع آلاینده هدف را صریحاً ثبت کند.

کدام اجزای سامانه بیشتر در معرض خوردگی هستند؟

قاب آلومینیومی، بست فولادی، واشرهای ناهم‌جنس، پیچ و مهره، ریل سازه، اتصال ارت، کانکتور DC و گلند کابل همگی نقاط قابل بررسی‌اند. تماس دو فلز متفاوت در حضور رطوبت می‌تواند خوردگی گالوانیکی ایجاد کند. ترکیب نادرست پوشش‌های فلزی، سایش ناشی از نصب و جمع‌شدن آب در شیارها عمر سازه را کاهش می‌دهد.
خرید ماژول دارای گواهی خوردگی به‌تنهایی کافی نیست؛ اتصالات، سازه، تابلوها و کانکتورها باید برای همان اقلیم و درجه حفاظت مناسب انتخاب شوند. اجرای مسیر کابل با نقطه‌های تجمع آب یا استفاده از پیچ بدون پوشش مناسب می‌تواند ضعف عمده پروژه باشد.

آیا فاصله از ساحل یک معیار قطعی است؟

خیر. شدت خوردگی فقط تابع فاصله خطی از دریا نیست. جهت باد غالب، موانع طبیعی، ارتفاع محل، دمای روزانه، شبنم، نوع نمک و امکان شست‌وشوی طبیعی با باران تأثیر دارند. نقشه‌های طبقه‌بندی خورندگی محیطی و تجربه تجهیزات نزدیک محل می‌توانند به برآورد ریسک کمک کنند، اما باید با بازدید فنی تکمیل شوند.
اگر دو سایت در فاصله یکسان از دریا باشند، سایتی که رو به باد نمکی باز است ممکن است مواجهه شدیدتری تجربه کند. از تعیین یک فاصله مطلق مانند «تا چند کیلومتر همیشه گواهی لازم است» بدون سند مقررات و ارزیابی اقلیمی باید پرهیز کرد.

چک‌لیست مقایسه دیتاشیت و گواهی ماژول

نام تجاری و شناسه دقیق مدل را با گزارش آزمون تطبیق دهید؛ شماره گواهی، نهاد صادرکننده، نسخه استاندارد، روش آزمون و تاریخ اعتبار را بخوانید. تأیید کنید ماژول عرضه‌شده دقیقاً در دامنه همان گواهی است و تغییرات فریم یا جعبه اتصال، پوشش گواهی را مخدوش نکرده است.
سپس نوع قاب و پوشش، شرایط گارانتی در محیط خورنده، توصیه نصب، نحوه شست‌وشو و محدودیت استفاده را بررسی کنید. در خرید عمده، درخواست نمونه با شماره سریال قابل ردیابی و امکان بازرسی ورودی مفید است.

نمونه محاسبه مقایسه انرژی دو گزینه

فرض کنید دو ماژول در شرایط واقعی تولید سالانه مشابه ۱۰۰۰ کیلووات‌ساعت در هر کیلووات‌پیک دارند، اما گزینه‌ای که برای اقلیم محل ارزیابی نشده با افت اضافی فرضی یک درصد در سال مواجه شود. در سال اول، اختلاف انرژی هر کیلووات‌پیک حدود ۱۰ کیلووات‌ساعت است. در افق ۱۵ سال این اختلاف می‌تواند انباشته شود، اما نرخ افت یک درصد در این مثال صرفاً فرض تحلیل حساسیت است و پیش‌بینی واقعی خوردگی نیست.
برای تصمیم اقتصادی باید هزینه سرمایه، تفاوت گارانتی، احتمال تعمیر کانکتورها، هزینه شست‌وشو، دسترسی سایت و عدم‌قطعیت نرخ خرابی نیز لحاظ شوند؛ اختلاف قیمت اولیه به تنهایی معیار کافی نیست.

بازرسی در بهره‌برداری و مستندسازی

در بازدید دوره‌ای، تغییر رنگ، رسوب نمک، خوردگی بست‌ها، نشت آب، پوسیدگی اطراف اتصالات و وضعیت پیوستگی هم‌بندی باید با روش ایمن ثبت شود. در مناطق خورنده فاصله بازدید می‌تواند به تجربه خرابی و توصیه سازنده وابسته باشد؛ تقویم یکسان برای همه اقلیم‌ها مناسب نیست.
گزارش عیوب باید محل دقیق، شماره رشته، تاریخ، شرایط آب‌وهوا و تصویر فنی داشته باشد. در صورت مشاهده آثار گرمای غیرعادی در اتصال، بررسی تخصصی و آزمون مناسب لازم است؛ تمیزکاری ظاهری نمی‌تواند تماس الکتریکی آسیب‌دیده را تعمیر کند.

اشتباه‌های رایج هنگام انتخاب و نصب

تکیه بر عبارت تبلیغاتی «Marine Grade» بدون آزمون، فرض یکسان‌بودن خوردگی نمکی و آمونیاکی، غفلت از سازه و اتصال ارت، اختلاط کانکتورهای ناسازگار و استفاده از مواد شیمیایی شست‌وشوی تأییدنشده خطاهای پرتکرار هستند. نصب در محیط خورنده باید هم‌زمان با مهندسی برق و مواد بررسی شود.
اگر گواهی فقط به یک مدل دیگر تعلق دارد، نباید آن را به همه پنل‌های همان برند تعمیم داد. همچنین عبارت «مطابق IEC» زمانی معنا دارد که دامنه آزمون و مستند قابل‌پیگیری باشد.

جمع‌بندی فنی

انتخاب ماژول برای ساحل و دامداری با شناخت آلاینده و تطبیق گواهی IEC 61701 یا IEC 62716 آغاز می‌شود، ولی با بررسی سازه، کانکتور، آب‌بندی و برنامه نگهداری تکمیل می‌گردد. هدف کاهش ریسک کل سامانه در طول عمر است، نه صرفاً تهیه پنلی با ادعای مقاومت شیمیایی.

منابع

  1. IEC 61701:2020 – Salt mist corrosion testing — IEC
  2. IEC 62716:2013 – Ammonia corrosion testing — IEC
  3. IEC 61215-2:2021 – PV module design qualification test procedures — IEC

دیدگاه‌ها

0 دیدگاه تأییدشده

به این مطلب امتیاز دهید

هنوز امتیازی ثبت نشده است.

امتیاز خود را انتخاب کنید

هنوز دیدگاه ای ثبت نشده است.